|
Rezerwat krajobrazowy im. Jana Wiktora, częściowy,
utworzony w 1963 r., powierzchnia 58,64 ha. Obejmuje wąwóz w Małych
Pieninach na pd. od wsi Jaworki, wyrzeźbiony w skałach wapiennych przez
potok Kamionka, wraz z Czajakową Skałą i częścią bocznej dolinki
Koniowskiego Potoku.
Wąwóz
wcina się w północne stoki Wysokich Skałek V- kształtnym, 0,8 km długim
kanionem o ścianach ponad 120 m wysokich, zbudowanych z białego
wapienia krynoidowego o blisko stumetrowej miąższości, na której leży
czerwony łupkowaty wapień krynoidowy, a nad nim wapień bulasty i
kalpionellowy. Jest on w istocie rowem rozpadliskowym powstałym w
efekcie ruchów podnoszących, które spowodowały pękanie i podział płyty
skalnej na bloki, osiadające klawiszowo w miękkich łupkach jurajskiego
podłoża. Płytowo leżące warstwy serii czorsztyńskiej (blaty wapień
krynoidowy) widoczne są w skałkach dolnej części wąwozu. W górnej
części występują silnie sfałdowane twory serii niedzickiej, nasunięte
od południa na płytę serii czorsztyńskiej. Przechylony fałd widoczny
jest np.: na Czajakowej Skale. Jest on obalony ku północy, zgodnie z
kierunkiem transportu tektonicznego w pierwszej fazie fałdowań
górnokredowych. Obok widoczne jest gruboblokowe rumowisko osuwisko z
plejstocenu. Wąskim dnem wąwozu spływa potok Kamionka, tworzący
malownicze kaskady. Dużą część rezerwatu pokrywają zbiorowiska
nieleśne, głównie murawy naskalne, miejscami spotyka się też murawy
kserotermiczne. Liczne są łąki, pastwiska, a także jałowczyska, będące
stadium sukcesji lasu. Roślinność naskalna tworzy trzy zespoły murawowe:kostrzewy bladej
(Festucetum pallentis), seslerii skalnej(Seslerietum variae) i
trzcinnika pstrego (Calamagrostietum variae). Rosną w nich często:
ożanka górska, irga czarna, złocień baldachogroniasty, skalnica
gronkowa, przytulia nierównolistna. Spotyka się również bogate
zbiorowiska wapieniolubnych mchów i porostów. Na piargach, w załomach
skał i szczelinach rozwijają się zbiorowiska pionierskiej
roślinności.Często spotykane są tu drobne paprocie naskalne, można też
zauważyć rzadką skalnicę dwuletnią. Lasy zajmują głównie górną część
wąwozu i leżące ponad nim zbocza.
Są to przeważnie drzewostany świerkowe z domieszką buka i jawora,
silnie przekształcone w wyniku gospodarki leśnej. Buczyna karpacka
zachowała się jedynie w dolinie Koniowskiego Potoku. W runie świerczyn
stwierdzono w rezerwacie stanowisko urdzika karpackiego. Na skałach
wschodniej części wąwozu rosną dwa cisy. Z innych rzadkich gatunków na
uwagę zasługuje rzadki storczyk - dwulistnik muszy, mający tu jeszcze
dość bogatą populację. Z przedstawicieli górskich zwierząt, spotyka się
nad potokiem salamandrę plamistą i dwa ptaki - pluszcza oraz pliszkę
górską. W niedostępnych ścianach skalnych gnieżdżą się pustułki. |